#matura2018 (8) jaki? który? czyj? rzecz o przymiotniku (rodzaj i liczba)

Zapraszam na kolejny wpis dotyczący zagadnień związanych z maturą 2018 z języka włoskiego. Wpis powstał głównie z myślą dla członków fejsbókowej grupy –> MATURA – język włoski, do której serdecznie zapraszam.

Poniższy wpis dotyczący rodzaju i liczby przymiotników w języku włoskim, znajdziecie na końcu notki pod postacią pliku pdf. Zawsze będzie on w plikach, tak aby można było sobie go ściągnąć i wydrukować. Pomyślałem, że tak będzie wygodniej dla wszystkich, którzy chcą sobie kompletować tego typu wpisy 🙂

Całościowy Plan Działania na przyszłe tygodnie znajdziecie w tym wpisie –> KLIKNIJ TUTAJ.

Przymiotnik

(aggettivo)

  • przymiotnik to odmienna część mowy, która określa rzeczownik
  • może być rodzaju męskiego lub żeńskiego i podlegać stopniowaniu
  • odpowiada na pytania: jaki? jaka? jakie? który? która? które? czyj? czyja? czyje?

przymiotnik w języku włoskim

  • przymiotniki: zgadzają się w liczbie i rodzaju z rzeczownikami, do których się odnoszą. Jeśli rzeczownik jest poprzedzony przymiotnikiem, to rodzajnik zgadza się w z przymiotnikiem a nie z rzeczownikiem

(il) l’atlante nuovo,
ale: il nuovo atlante – nowy atlas

  • w niektórych przypadkach miejsce przymiotnika: przed lub po rzeczowniku zmienia jego znaczenie

Vedo un solo ragazzo. – Widzę tylko jednego chłopca.
Vedo un ragazzo solo. – Widzę chłopca samego (bez towarzystwa).
Lui era un grand’uomo, ma non era un uomo grande. – On był wielkim człowiekiem, ale nie był wysokiego wzrostu.

  • wyróżnia się 2 zasadnicze grupy przymiotników
  1. przymiotniki zakończone w rodzaju męskim na: o
  2. przymiotniki mające wspólne zakończenie dla rodzaju męskiego i żeńskiego

kliknij w obrazek aby powiększyć

przymiotniki zakończone na: i

w języku włoskim istnieją trzy przymiotniki zakończone na: i

pari – równy, impari – nieparzysty, dispari – nieparzysty, nierówny

  • w liczbie pojedynczej rodzaju żeńskiego mają końcówkę: a
  • w liczbie mnogiej rodzaju męskiego i żeńskiego końcówkę: i: pari, parità, pari, pari – równy, równa, równi

przymiotniki nieodmienne

rzeczowniki w funkcji przymiotników, określające kolory:
rosa – różowy,
viola – fioletowy,
lillà – lila,
blu – ciemnoniebieski, granatowy,

nie zmieniają końcówek bez względu na rodzaj i liczbę:
la matita blu – granatowy ołówek,
i quaderni viola – fioletowe zeszyty,
le rose rosa – różowe róże

kliknij w obrazek aby powiększyć

  • przymiotniki zakończone w rodzaju męskim na: o, e, a, i, w liczbie mnogiej zmieniają końcówkę na: i

il libro giallo, i libri gialli – żółta książka, żółte książki
il problema grande, i problemi grandi – duże problemy

  • przymiotniki rodzaju żeńskiego zmieniają końcówki liczby pojedynczej z: a na e oraz e, i na i

una casa bella, le case belle – piękny dom, piękne domy

  • przymiotniki zakończone na: co, go, w liczbie mnogiej zmieniają końcówkę na: chi, ghi lub ci, gi

antico – dawny, stary / antichi – dawni, starzy
largo – szeroki / larghi – szerocy,

WYJĄTEK!
greco, greci – grecki, greccy,
fantastico, fantastici – fantastyczny, fantastyczni,
simpatico, simpatici – sympatyczny, sympatyczni

  • przymiotniki nieodmienne mają taką samą formę w obu rodzajach oraz liczbach

beige – beżowy,
viola – fioletowy,
avvenire – przyszły, to, co ma nadejść,
blu – niebieski,
pari – parzysty,
dappoco – niezdolny, nieudolny.

 

GARŚĆ PLIKÓW DO TEORII I ĆWICZEŃ


Przymiotnik (teoria) wersja pdf
Przymiotnik – ćwiczenia , cz. 1 (strona www)
Przymiotnik – ćwiczenia , cz. 2 (strona www)
Przymiotnik – ćwiczenia , cz. 3 (strona www)

Zapisz

Zapisz

Zapisz

Zapisz

Reklamy

Język włoski i polski – podobieństwa wszelakie (wymowa)

Miesiąc Języków to doroczne wydarzenie organizowane przez grupę blogerów z Blogów Kulturowych i Językowych dla uczczenia Europejskiego Dnia Języków (26/09).

Przez cały miesiąc będziecie mogli codziennie przeczytać nowe wpisy poświęcone wybranemu językowi i/lub krajowi. Motywem przewodnim tegorocznej edycji są podobieństwa i/lub różnice między językiem polskim a wybranym językiem i/lub pomiędzy Polską a krajem X. Mamy nadzieję, że zainspiruje Was to do odkrywania i poznawania nowych języków.

Sz, cz, sze, cia, , dże…brzmi jak fonetyka w piątej klasie szkoły podstawowej (starej szkoły podstawowej, do której chodziłem ja, a był to rok…1993/1994). Nie zapomnę do śmierci mej, jak Pani Teresa Likońska (scusatemi, ale nazwisko w annałach szkoły zapisane, więc chyba ustawa o ochronie danych osobowych non funziona qui) wbijała nam książką do głowy te wszystkie głoski, dźwięki, spółgłoski nosowe, szczelinowe i cholera wie jeszcze jakie.

No dobrze, ale zapytacie co to ma wspólnego z językiem włoskim? Otóż Moi Mili Czytelnicy, ma wiele wspólnego. Już biegnę, pędzę, lecę tłumaczyć co i jak i dlaczego.

Kto z Was uczył się, uczy bądź będzie uczyć, a kto z Was nie uczył się, nie uczy i uczyć nie zamierza (a szkoda!) niech pamięta i wie, że w zasadzie język włoski pod względem wymowy dźwięków jest zbliżony, a niekiedy nawet taki sam, jak dźwięki głosek w języku polskim. Wymowa języka włoskiego nie nastręcza żadnych kłopotów uczącym się języka pizzy 🙂 (gramatyka to już inna galaktyka).

No dobrze, my tu gadu-gadu, a jakieś przykłady przydałyby się. Proszę bardzo, do wyboru do koloru. I tak:

  1. samogłoski aiu brzmią dokładnie tak samo jak w języku polskim: casa-pizza-luna,
  2. c jak k przed samogłoskami aou oraz przed spółgłoskami: cane-chilo-colore-crudele-cucina,
  3. c jak cz przed ei: cena-ciao,
  4. g przed aou i przed spółgłoskami: gatto-gomma-gusto-greco,
  5. g jak przed ei: gelato-giardino,
  6. gn jak ń: gnocchi-ogni-bagno,
  7. s na początku wyrazu, przed spółgłoską bezdźwięczną lub samogłoską i po spółgłosce czytamy jak s: studente-solo-orso,
  8. s przed spółgłoską dźwięczną, zwłaszcza na początku wyrazu, czytamy jak z: smettere-disgrazia,
  9. s między samogłoskami jak z: rosa-casa-cosa,
  10. podwójne ss czytamy jak jedno s: rosso,
  11. sc przed ei czytamy ja sz: scena-scintila,
  12. sch czytamy jak sk: scherzo-schiena,
  13. v czytamy jak w: vino,
  14. z czytamy jak dz lub c: zero (dzero) – zucchero (cukkero) – grazie (gracje) – manzo (mandzo)…jak ja nienawidzę pisowni wymowy w ten sposób, ale raz, że dla osób nie znających zapisu międzynarodowym alfabetem fonetycznym (MAF) jest łatwiej ogarnąć taki zapis wymowy, a dwa, nie będę ukrywać, że ja do końca nie znam zapisu alfabetem MAF (ale ciągle się uczę i wierzcie mi, to nie jest łatwe).

Jak sami widzicie, wymowa języka włoskiego jest bardzo łatwa, jest podobna do języka polskiego, a nawet taka sama. Dlatego też bardzo zachęcam do nauki tego języka. Nie sprawi on żadnych trudności w wymowie.

 

Tegorocznym gościem III Miesiąca Języków będzie we własnej osobie Madame Polyglot.

Kanał na You Tube Madame Polyglot znajdziecie –> tutaj

Nie przegapcie żadnego wpisu – śledźcie grupowy fan page blogerów Kulturowych i językowych na Facebooku. Patronem tegorocznej edycji jest bab.la – portal dla miłośników języków obcych.

 

Koniecznie zajrzyjcie do kilku linków:
do tych z wczoraj (4 września) –> Podobieństwa między językami: jak je sprytnie wykorzystać – lingwoholik.pl
do tych z dzisiaj (5 września) (oprócz mnie, notkę pisze jeszcze Radek z Orientusa –> Między polskim a rosyjskim. Analogia języków słowiańskich – Orientus
do tych z jutra (6 września) –> Dlaczego Polacy dobrze czują się w Gruzji? – Gruzja okiem nieobiektywnym oraz 7 sposobów na uczenie się false friends – Enjoy English

Zapisz

Zapisz

Boski Aperol Spritz, co to takiego?

Wybiła właśnie 40. edycja „W 80 blogów dookoła świata”. Jest to co miesięczna akcja blogerów zrzeszonych w fejsbókowej grupie „Blogi językowe i kulturowe„. Tutaj znajduje się link do naszego grupowego bloga.

40. edycja to „Alkohol w kraju X”. W moim przypadku, wiadomo, we Włoszech. A jak Włochy to albo wina albo…Aperol Spritz.

Aperol Spritz to jeden z najpopularniejszych, jeśli nie najpopularniejszy włoski drink. Można go zamówić niemalże we wszystkich barach we Włoszech.

Co to takiego jest ten Aperol Spritz i skąd pochodzi jego nazwa? Sam Aperol to nic innego jak słodki likier, w którego skład wchodzą goryczka, gorzka pomarańcza, rabarbar oraz wyciąg z ziół. Ma niecałe 11% zawartości alkoholu. Jest koloru czerwono-pomarańczowego. Aperol Spritz natomiast jest to musujący drink o pomarańczowej barwie, którą nadaje mu likier. W jego skład wchodzi prosecco, czyli musujące wino, likier, woda sodowa oraz plasterek pomarańczy, a także kostki lodu. Wierzcie mi, że nie ma nic lepszego i orzeźwiającego w upalne włoskie dni jak właśnie Aperol Spritz.

Swoją nazwę Aperol Spritz zawdzięcza wyczerpującym wojnom z czasów Napoleona. Wojska austriackie zajęły region Veneto. Żołnierze nie byli kompletnie przyzwyczajeni do włoskich upałów, a nie mieli przy sobie swojego ulubionego trunku, jakim było oczywiście piwo. Raczono się, więc włoskim winem. Nie trudno sobie wyobrazić, jakie skutki powodował upał i wino. Dlatego też zaczęto rozcieńczać wino gazowaną wodą mineralną. Proces ten nazywa się szprycowaniem. Z czasem proces ten rozpowszechnił się i zaczęto dodawać wodę gazowaną do innych drinków.

Składniki (321):

  • 3 miarki wina musującego Prosecco
  • 2 miarki likieru Aperol,
  • 1 miarka wody gazowanej,
  • plasterek pomarańczy do przybrania,
  • kostki lodu, dużo kostek.

Wykonanie:

  • do głębokiego kieliszka na wino wsyp kilka kostek lodu,
  • do kieliszka z lodem wlej dobrze schłodzone Prosecco, Aperol i wodę gazowaną,
  • całość wymieszaj w kieliszku,
  • gotowy Aperol Spritz udekoruj plasterkiem pomarańczy.

Jak przygotować drinka

Jak sami widzicie, przygotowanie tego drinka nie jest skomplikowane i zajmuje kilka chwil.

UWAGA!

Pamiętajcie jednak, że, mimo iż jest bardzo orzeźwiający to nadal jest to alkohol. Pamiętajcie, że po alkoholu nie prowadzimy samochodu.

Zajrzyjcie do innych blogerów, którzy piszą o alkoholu w ich krajach. To całkiem ciekawa wycieczka.

Chiny:
Biały Mały Tajfun – Alkohol w Chinach

Finlandia:
Suomika – Alkohol w Finlandii

Francja:
Madou en France – Mini przewodnik po alzackich rodzajach win
FRANG – Najlepsze francuskie trunki
Francuskie notatki Niki  –  Apéritif po francusku

Gruzja:
Gruzja okiem nieobiektywnym – Wina z Abchazji

Hiszpania:
Olga Nina – Alkohol w Hiszpanii

Irlandia:
W Krainie Deszczowców –  Alkohol w Irlandii

Japonia:
japonia-info.pl – Czy w Japonii piją sake?

Kanada:
Kanada się nada – BYOB czyli imprezowanie po kanadyjsku. Alkohol w Vancouver

Kirgistan:
Kirgiski.pl – Co pije się w Kirgistanie oprócz herbaty

Niemcy:
Niemiecka Sofa – Niemieckie alkohole
Niemiecki w Domu – Jakie alkohole pije się w Niemczech?
Językowy Precel – Nietypowe niemieckie alkohole
Niemiecki po ludzku – Oktoberfest w Blumenau (Brazylia)

Rosja:
Dagatlumaczy – blog o tłumaczeniach i języku rosyjskim – Jak się pije po rosyjsku?

Szwecja:
Szwecjoblog – Szwedzkie piosenki biesiadne
Polskie gadanie o szwedzkich rzeczach – Alkohol w Szwecji? Absolut-nie!

Turcja:
Turcja okiem nieobiektywnym – Jak smakuje rakı?

Wielka Brytania:
Angielski c2 – Pubbing in public house
Angielski dla każdego – Alkohole po angielsku

Wielojęzyczne:
Daj Słowo – Czeskie piwo Starobrno i jego historia

Zapisz

Pierwszy dwujęzyczny wpis polsko-włoski…szybka instrukcja używania kafetiery

Nie znam osób, które nie piją kawy. Pije się ją z mlekiem, z cukrem lub bez dodatku mleka i cukru. A Wy? Jaką kawę preferujecie? Osobiście nie lubię kawy po turecku. Piję ją, jednak nie aż tak często. Wolę kawę z ekspresu, a przede wszystkim, jestem zakochany w makinetce. Nazywa się także moka albo kafeteria. Moka zrobiona jest z aluminium a rączka z bakelitu.

Jak robi się dobrą kawę w kafetierze? Oto instrukcja użytkowania:

  1. Oddziel dolną część od górnej, rozkręcając kafeterię
  2. Napełnij dolną komorę kafetiery wodą, upewniając się, że poziom wody nie przekracza bezpiecznego poziomu – poniżej zaworu bezpieczeństwa
  3. Napełnij filtr kafetiery odpowiednią ilością średnio zmielonej kawy
  4. Umieść filtr w dolnej części kafetiery
  5. Porządnie, pewnie zakręć części dolną i górną kafetiery
  6. Umieść kafeterię na źródle ciepła
  7. Woda, ogrzewając się, produkuje parę, która podnosi ją poprzez filtr z kawą (zaparzając ją)
  8. Zaparzona kawa gromadzi się w górnej komorze urządzenia.

13631573_860529340745486_596807566427642861_n


Non conosco le persone che non bevono il caffè. Lo si beve con il latte, con lo zucchero o senza latte e zucchero aggiunti. E voi? Quale caffè preferite? Personalmente, non mi piace il caffè alla turca, come si dice in polacco, “po turecku”. Lo bevo, ma non spesso. Preferisco il caffè dalla macchina del caffè e, soprattutto, sono innamorato della macchinetta. Si chiama anche moka, o caffettiera. La macchina della moka è fatta di alluminio e il manico di bachelite.

Come si fa un buon caffè con la moka? Ecco le istruzioni per l’uso:

  1. Separare la parte inferiore dalla parte superiore, svitando la caffettiera
  2. Riempire la camera inferiore con l’acqua, accertandosi che non superi il limite consentito – sotto la valvola di sicurezza
  3. Riempire il filtro con la quantità adeguata di caffè, macinato non troppo finemente
  4. Posizionare il filtro nella camera inferiore della caffettiera
  5. Posizionare la parte superiore e avvitare saldamente
  6. Porre la caffettiera su una fonte di calore
  7. L’acqua, riscaldandosi, produce del vapore che innalzandosi attraversa il filtro con la miscela di caffè (preparando il caffè)
  8. Il caffè preparato si raccoglie nel contenitore superiore della macchina.

1240559_790776071054147_6042395957944843470_n

Miejmy wolność wyboru #czarnyprotest…

Dziś zupełnie inny wpis…

Poniedziałek 3 października 2016 r. upłynie w Polsce jako #czarnyponiedziałek. Dlaczego? Ma to związek z protestem dotyczącym zaostrzenia prawa aborcyjnego w Polsce.

Gdyby nie to, że Sejm odrzucił projekt liberalizujący prawo aborcyjne w Polsce, to pewnie nie byłoby tej społecznej „awantury”. Ale niestety, posłowie pochylą się nad jednym projektem, który zakłada całkowity zakaz aborcji oraz ma nakładać kary na kobiety, które aborcji dokonają.

Nie chcę wchodzić w polemikę, a szczególnie daleki jestem od awantur z tym związanych. Nie chcę też prowadzić tu monologu, w którym wyłożyłbym swoje „dlaczego jestem przeciwny CAŁKOWITEMU zakazowi aborcji”. Nie jestem zwolennikiem bardzo liberalnej aborcji, ale za to jestem przeciwny jej całkowitemu zakazowi. Nie na zakazach polega życie, a na wolności wyboru. Niech każdy przeżyje życie za siebie tak jak chce…MIEJMY WOLNOŚĆ WYBORU!!!

14492503_1105055609542707_1860716825439524127_n

Powyższe foto (i ikona wpisu) pochodzi ze strony Martiszu Szu

Zapisz